Op Sinxendag gingen de andere kloosterlingen, met, Hoogw. Heer Gisquière, ook op de vlucht. Alleen Broeder Norbertus (Gerits) bleef in de abdij en ik op de pastorij.

Op Sinxendag alsook op Maandag, zijn vele terugtrekkende soldaten in de abdij komen eten. Ontelbare vluchtelingen hebben in de abdij of op de pastorij overnacht. In de nacht van Maandag op Dinsdag 14 Mei hebben de Duitsers de baan van Veerle op Diest beschoten vanaf het kanaal. Den 14 's morgens zijn nog gevlucht Broeder Norbertus, alsook al de knechten, zoodat ik alleen stond voor parochie en abdij. Dezen morgen zijn ook langs hier de laatste Belgische soldaten gevlucht.

In den namiddag van denzelfden dag, kwamen de voorwachters van de Duitsers het dorp binnen; ik heb ze ontmoet op de straat, ik was in habijt.

Den 15e al vroeg kwamen de troepen af. Om half acht boden zich vier officieren aan om de abdij te zien; ik heb ze beleefd ontvangen. Zij hebben vele kamers willen zien, papieren onderzocht, enz. Zij waren ook zeer beleefd jegens mij. Gedurende de dag hebben vele soldaten ook een bezoek gebracht, zonder toelating, in de abdij, op de kamers, in de kelders, op de drukkerij, enz. en ze hebben alles afgezocht om cigaren en cigaretten te vinden. Zij waren langs de kelders van het nieuwe gebouw binnengekomen, na een deur geforceerd te hebben.

Ik heb mijne klachten ingediend aan de Duitse officieren, die mij bijgestaan hebben en vele gestolen zaken hebben doen terugbrengen.

Ik wil hier ook aantekenen dat vele Belgische soldaten, in het terugtrekken, alsook vele burgers, zich plichtig hebben gemaakt aan inbraak, plunderingen en baldadigheden, doch niet in de abdij.

Vele inwoners van Averbode hebben mij bijgestaan in deze droevige dagen.. Eene bijzondere vermelding verdient de familie Henri Appels die het bestuur van de boerderij op zich genomen hebben.(sic)

Den 28 Mei zijn naar de abdij teruggekeerd Cfrs. Octavius en Eberhardus (Hofkens). Op 31 Mei Cfrs. Celestinus Arrazola en Wilfridus en Canutus. Op,1 Juni Cfr. Callixtus en Broeder Gilbertus.

Op Dinsdag 4 Juni zijn ongeveer 250 Duitse soldaten in de abdij gekomen en zijn er gebleven tot 6 Juni in den vroegen morgen. De officieren zijn zeer vriendelijk geweest en op het gedrag der soldaten viel dezen keer niets af te keuren.

Op Woensdag 5 Juni is fr. Pius (Schellekens) teruggekeerd; op 6 Juni Cfr. Basiel Van Maele. Daarna, op 8 Juni, fr. Gregorius Laurys met de Novicen.

De eetmalen werden in de boerderij genomen tot op Zaterdag 8 Juni.

Zondag 9 Juni, in den namiddag, zijn teruggekeerd : Monseigneur Crets, Hoogw. Heer Gisquière, E.H. Supprior en verschillende Paters, jonge Fraters en Broeders. '

Monseigneur heeft mij gevraagd het werk, dat ik van het begin van de oorlog, vanaf 14 Mei, in de boerderij, op den akker en in den hof heb doen uitvoeren, voort te zetten en te bestieren tot dat de Cellier terug zou zijn. Buiten de knechten, die de een na den andere teruggekeerd zijn, heb ik werklieden gehuurd. In de wasscherij zijn de vrouwen ook aan 't werk gezet op het einde van de maand Mei.

Op 11 Juni waren er 19 werklieden en 5 vrouwen aan het werk; op dezen dag heb ik er 3 afgedankt, omdat zij niet meer volstrekt nodig waren.

Op de drukkerij, die vanaf 10 Mei stil gelegd werd, is er niets gebeurd, dat belangrijk is om te melden, omdat er niets vernield werd.

Tusschen allen, die gedurende deze dagen iets gedaan hebben om de drukkerij tegen plundering te beschutten verdienen een bijzondere vermelding M. Domien Jacobs en Louis Geyskens (electricien),

Op Zaterdag 15 Juni is broeder Alexius op de boerderij teruggekeerd; hiermede werd mijn werk als dienstdoende Cellier merkelijk verminderd. De Broeder was zeer tevreden te zien dat boerderij, akker en hof zich in zeer goede staat bevonden.

Meneer de Cellier is op 28 Juni teruggekomen. Alzoo ben ik gans ontlast en kan ik wederom al mijnen tijd aan de parochie besteden.

Ik eindig deze aantekeningen met een vurig Deo Gratias voor den bijstand welke de Goede God mij verleend heeft gedurende deze woelige dagen.

fr. Evermodus SAK.

pastoor